Fransa'nın İslam Politikası IGMG'de Gerilime Yol Açıyor

22.03.2022
Okuma süresi: 4 dakika

Almanya’da Müslüman toplulukların statüsüne ilişkin tartışmalar büyük ölçüde sessizliğe bürünmüş durumda. Yeni kurulan koalisyonun İslam politikası halen şekillenmeye devam ediyor. En önemli konularda dahi Müslüman kuruluşlardan tartışmaya neredeyse hiç katkı gelmiyor. Öte yandan Fransa’da, dini konulardan sorumlu İçişleri Bakanı Darmanin’in son iki yılda izlediği net tutum, Fransız-Müslüman dernekler dünyasında sürekli yeni gelişmelere yol açmıştır. Macron’la yapılan görüşmelerin hemen ardından, 2020 sonunda cumhurbaşkanına söz verilmesine rağmen bazı derneklerin “Cumhuriyetçi Değerler Bildirgesi“ne attıkları imzaları geri çekmelerinin ardından, ortak temsil organı „Fransa Müslümanları Kültür Konseyi“ (CFCM) büyük ölçüde hareket edemez ve kendini temsil edemez durumda kaldı.

Fransız İçişleri Bakanı nihayet 2021 sonunda CFCM’nin kendileri için artık ölmüş olduğunu ilan etti. Bölgesel konferanslarda, bir Forum de l’lslam de France (FORIF) kuruluşu başlatıldı. Bu şekilde Fransız devleti, artık mevcut dernek yapılarını temas noktası olarak görmeyeceğini, doğrudan yerel cami yapılarına ve Müslüman entelektüellere hitap edileceğini açıkça ortaya koymuştur.

IGMG’de Yalpalayan Rota

“İslam Toplumu Milli Görüş”ün (IGMG) Fransa bölge teşkilatları ise bilhassa yalpalayan bir rota izlediler. Fransız IGMG bölge teşkilatlarının çatı kuruluşu olan Confédération Islamique Milli Gorus France (CIMG), başlangıçta Bildirgeyi imzalayacağını coşkulu bir şekilde açıklarken, özellikle Türkçe konuşan kamuoyunda, Türkiye’deki basın röportajlarında ve kendi dernek yayınlarında bu tutumundan geri adım attı ve ancak bir yıl sonra, İçişleri Bakanının çatı kuruluşlarıyla işbirliğinin sona erdiğini açıklamasından bir ay sonra Bildirgeyi yeniden imzalamak istediğini duyurdu.

Fransa’daki cemiyetler bu rota değişikliği için ağır bir bedel ödemek zorunda kaldı. Strazburg Milli Görüş Camii, devam eden cami inşaatı için Strazburg şehrinden aldığı 2,5 milyon Avroluk hibeyi kaybetmekle kalmadı, aynı zamanda eğitim kurumlarının inşası ve işletilmesi için devam eden çok sayıda onay prosedürü de devlet tarafından sonlandırıldı. Ancak konuya vakıf olanlara göre, sürekli pozisyon değişiklikleri yerel aktörlerin elinde değildi; daha ziyade bu konudaki talimatların Köln’deki IGMG merkezinden geldiği söyleniyor.

Köln’deki karar alıcılar ile Fransa’daki sonuçları taşıyanlar arasındaki bu dengesizliğin, CIMG başkanının Pazar günü (20.03.2022) alışılmadık derecede sert bir Türkçe metinle kamuoyuna, özellikle de derneklere seslenmesine yol açtığı varsayılabilir. “IGMG;Yapılması gereken Reformlar, Şeffaf ve geniş katılım,ülke bazında yapılanmalar,tabandan tepeye kadar sorumlulukların, yetkilerin belirlenmesi ve denetlenmesi” başlığı altında, Köln’deki IGMG Avrupa Genel Merkezi’nden, muhtemelen Fransız bölge teşkilatlarının yaşadıkları acı tecrübelere borçlu oldukları taleplerde bulunuluyor.

IGMG Yönetiminden Reform Talepleri

IGMG Yönetiminden Reform Talepleri CIMG’in internet sitesinin yanı sıra tüm sosyal medya kanallarında da paylaşılan bildiride, IGMG’nin “güvenle yoluna devam etmesi” için beş maddede reform yapılması çağrısında bulunuluyor.

CIMG Başkanı, Fatih Sarıkır, aşağıdaki taleplerde bulunmaktadır:

  1. Avrupa Çatı kurumuz olan IGMG de : MYK’mızın, her ülkelerin bir temsilcisi, Bölge başkanlarımızın bölgelerimizdeki KT, KGT, GT bölge başkanları ve her bölgeden bir Cemiyet başkanından oluşan İDARİ ŞURA MECLİSİ kurulmasının gerekliliğine inanıyoruz.
  2. Genel Başkan istişaresi, tüzük değişimi, bütçenin kabulü, 5 yıllık icraat programının onaylanması ve teşkilat için denetim işlevini üstlenmek üzere İDARİ ŞURA MECLİSİ kurulmalı.
  3. Demokratik ülkelerdeki kuvvetler ayrımı sistemi gibi, Yönetim 5 yıllık çalışma programında sunduğu icraatlarını aldığı yetki çerçevesinde yürütmeli,  meclis denetim işlevini üstlenmeli.
  4. Fransa gibi (Almanya dışı ülkelerde);
    Teşkilatımızın Ülkeler bazındaki idari yapılanmaları güçlendirilerek, federatif bir yönetim anlayışıyla(Avrupa birliği örneği) iç siyasi dengeler gibi, ülke içi konularda, karar alabilme hakkına sahip olmalı.
  5. Teşkilatımızın istismarına neden olabilecek yollar kapatılmalı.(!)

Şimdiden ilk dört talebin IGMG’yi ve özellikle de Genel Başkanı tedirgin etmesi muhtemel. Sarıkır tarafından dile getirilen talepler, başkan Kemal Ergün’ün bugüne kadar büyük ölçüde sınırsız ve otoriter olan fonksiyonunu sorgulanır hale getirmektedir. Sarıkır’a göre 4 numaralı talep de dolaylı olarak IGMG ile Fransa’daki felaketinin asıl sorumlularının adresine işaret ediyor: Genel Merkez’in Fransız IGMG yapılarının yerel karar alma kapasitesine müdahalesi.

IGMG Yönetim Kurulu hakkında suistimal iddiaları?

Ancak beşinci talep, buraya kadar az çok somut olan çerçevenin dışına çıkmakta ve daha çok bir tehdide benzemektedir. Bu ne tür bir suistimalle ilgili, IGMG kendi yetkilileri tarafından ne şekilde suistimal edildi, burada muhtemelen Köln’deki Avrupa Genel Merkez yönetimi kastediliyor? Madde 5, anlaşmazlığın artık sadece yetkiler ve bağımsızlıkla ilgili bir iç çatışma olmadığı yönünde endişeye yol açmaktadır. Yapıların kötüye kullanıldığı suçlaması, bunların niteliği hakkında soru işaretleri doğurmaktadır: Bu ahlaki bir istismar mı, kişisel taleplerin yerine getirilmemesi mi - ki zaten bunun dini bir cemaat çerçevesinde açıklanması pek mümkün değil - yoksa IGMG yönetim kurulunun yasal olarak ilgili eylemleriyle mi ilgili. Bu konu bir kez açıldığında, Fatih Sarıkır kendi dürüstlüğünün sorgulanmasını istemiyorsa bu soruya cevap vermekten kaçınamayacaktır.

Ek: Pazar gününden bu yana CIMG web sitesinde mevcut olan içerik, muhtemelen bu makale yazılırken tüm web sitesiyle birlikte çevrimdışı hale getirilmiştir. CIMG web sitesi günceldir (22.03.2022, 20:00 itibariyle). Bununla birlikte, CIMG Başkanı Sarıkır’ın mektubuna arşiv sayfalarından erişilebilir: https://archive.ph/jADpQ

Avatar

Engin Karahan

Karahan.net sitesinde Almanya'da İslam, Irkçılık ile mücadele, Sivil Toplum Yönetimi, Siyaset ve Proje Danışmanlığı hakkındaki makale, konuşma ve yayınlarımı bulabilirsiniz.